Lüleburgaz’da, Türk-Yunan Nüfus Mübadelesi’nin 103’üncü yıldönümü dolayısıyla “103. Yılında Mübadele” konulu panel düzenlendi. Lüleburgaz Belediyesi ile BAL-GÖÇ Trakya iş birliğinde gerçekleştirilen etkinlik, mübadelenin tarihsel, kültürel ve toplumsal boyutlarını ele aldı.
Lüleburgaz Yıldızları Kadın Akademisi Prof. Dr. Türkan Saylan Salonu’nda düzenlenen panele akademisyenler, yerel yöneticiler ve çok sayıda vatandaş katıldı.
Başkan Gerenli: “Mübadele Ortak Bir Geleceğin Simgesidir”
Panelin açılış konuşmasını yapan Lüleburgaz Belediye Başkanı Murat Gerenli, mübadelenin yalnızca bir nüfus değişimi olmadığını vurguladı.
Gerenli konuşmasında şu ifadelere yer verdi:
“Mübadele; yalnızca coğrafyaların değişmesi değil, hatıraların, kültürlerin, dillerin ve hayatların yer değiştirmesi demektir. Bir yanıyla ayrılığı, hasreti ve zorluğu; diğer yanıyla ise yeniden kök salmayı, dayanışmayı ve ortak bir geleceği simgeler.”
Trakya’nın sosyal dokusunun mübadeleyle gelen ailelerin hatıralarıyla zenginleştiğini belirten Gerenli, kültürel çeşitliliğin korunmasının yerel yönetimler için önemli bir sorumluluk olduğunu ifade etti.
Geniş Katılımlı Program
Panele; Lüleburgaz Kaymakamı Kemal Yıldız, Bulgaristan Haskovo Milletvekili Mümin Sali Mümin, BAL-GÖÇ Trakya Derneği Başkanı Veli Öner ve çok sayıda vatandaş katıldı.
Programda konuşmacı olarak şu isimler yer aldı:
- Kemal Arı
- Neval Konuk Halaçoğlu
- Hasan Demirhan
- Ali Arslan
“Dünya Tarihinin En Büyük Dramlarından Biri”
BAL-GÖÇ Trakya Derneği Başkanı Veli Öner, mübadelenin insan hafızasında derin izler bırakan büyük bir kırılma olduğunu belirterek, şu değerlendirmede bulundu:
“Bugün burada yalnızca tarihsel bir olayı konuşmak için değil, insan hafızasında derin izler bırakmış büyük bir kırılmayı anlamak ve gelecek nesillere aktarmak için buradayız.”
Balkanlar’dan Anadolu’ya Uzanan Zorlu Süreç
Panelde söz alan Doç. Dr. Hasan Demirhan, 19’uncu yüzyıldan itibaren Balkanlar’da yaşanan siyasi ve toplumsal gelişmelere değindi. Balkan coğrafyasının isyanlar ve milliyetçilik akımlarıyla büyük bir dönüşüm yaşadığını belirten Demirhan, homojen devlet kurma anlayışının azınlıklar üzerinde ciddi baskılar oluşturduğunu ifade etti.
Prof. Dr. Kemal Arı ise mübadele sürecinde yaşanan kitlesel göçlere dikkat çekerek, 1922-1923 yıllarında yüz binlerce insanın yer değiştirmek zorunda kaldığını, savaş sonrası Anadolu’nun da büyük bir yıkım içinde olduğunu vurguladı.
Osmanlı Eserleri ve Kültürel Miras
Doç. Dr. Neval Konuk Halaçoğlu konuşmasında, özellikle Yunanistan’da bulunan Osmanlı eserlerine ilişkin yaptığı envanter çalışmalarından söz etti. Balkanlar’ın “erken fetih” bölgeleri olduğunu belirten Halaçoğlu, Erken Osmanlı mimarisine ait önemli örneklerin bu coğrafyada yer aldığını ifade etti.
Tarihçi-yazar Ali Arslan ise Lüleburgaz’ın 1842 nüfus sayımı verileri üzerinden ilçedeki Rum, Musevi, Yahudi ve Müslüman yerleşimlerine dair bilgiler paylaştı. Arslan, Lüleburgaz’ın tarih boyunca çok kültürlü bir yapıya sahip olduğunu vurguladı.
Geçmişten Geleceğe Hafıza Köprüsü
“103. Yılında Mübadele” paneli, katılımcıların soruları ve konuşmacılara teşekkür belgelerinin takdim edilmesiyle sona erdi.
Lüleburgaz’da düzenlenen bu anlamlı etkinlik, mübadelenin yalnızca bir tarih konusu değil; kültürel hafızayı canlı tutan, toplumsal dayanışmayı güçlendiren önemli bir miras olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.
HABER MERKEZİ
